Hükümet, “eşik gelir” olarak adlandırılan miktarın altında kalan hanelere destek sağlamak amacıyla “vatandaşlık maaşı” olarak bilinen Gelir Tamamlayıcı Aile Destek (GETAD) Sistemi’ni hayata geçirmeye hazırlanıyor. Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı ile Hazine ve Maliye Bakanlığı, her il ve ilçeye özgü “eşik gelir” belirleme çalışmaları yürütüyor. Bu sistem, mevcut sosyal yardım programları ile entegre edilerek uygulanacak ve gerekli yasal düzenlemelere gidilecek.
AKP kaynaklarından edinilen bilgilere göre, Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz liderliğinde GETAD sistemi üzerinde çalışmalar sürdürülüyor. Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakıfları aracılığıyla yürütülecek olan bu sistem, birkaç ay içinde pilot uygulama aşamasına geçecek.
HANEDE ÇALIŞAN OLSA BİLE DESTEK VERİLECEK
GETAD uygulaması, yerleşim birimlerinin sosyal ve ekonomik yapısına göre farklılık gösterecek. Her il veya ilçenin sosyal ve ekonomik koşullarına göre belirlenen “eşik gelir” düzeyinin altında kalan hanelere destek sağlanacak. Hane bazında verilecek bu destek, hanede çalışan birey bulunsa dahi sağlanacak. Eğer hanenin geliri belirlenen “eşik gelir” miktarının altında kalıyorsa, bu miktara tamamlanacak şekilde destek verilecek. Destek, kira, gıda, enerji, ısınma veya nakit yardımı şeklinde yapılacak.
EŞİK GELİRDE ASGARİ ÜCRET BELİRLEYİCİ OLACAK
Bu bağlamda, eşik gelir belirlemede asgari ücretin de önemli bir kriter olacağı ifade ediliyor. Geliri asgari ücretin altında kalan hanelere, gerekirse destekle asgari ücrete tamamlanması veya asgari ücret geliri olan kiracılara kira desteği sağlanması gibi seçenekler değerlendiriliyor. Hanelerde asgari ücret geliri olsa bile destek verileceği durumlarda, çocuk sayısı veya hane içindeki birey sayısı da dikkate alınacak.
Her ildeki geçim düzeyi ve bölgenin iklimi, ekonomik koşulları farklılık gösterdiğinden, eşik gelir tüm ülke için aynı seviyede olmayacak; illere ve bölgelere göre değişiklik gösterecek.
ISINMA, GIDA, KİRA VE ENERJİ DESTEĞİ GÜNDEMDE
Hazine ve Maliye Bakanlığı ile Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı, hangi şehirlerde hangi tür yardımların yapılacağı konusunda çalışmalarını sürdürüyor. Örneğin, Ağrı ile Antalya veya Şırnak ile İstanbul gibi farklı illerde, iklim, ekonomik ve sosyal yapı göz önünde bulundurularak ısınma, gıda, kira ve enerji desteği gibi yardımlar sağlanacak.
GETAD’a başvurular, beyanlar üzerine veya incelemeler sonucunda ihtiyaç sahibi olduğu belirlenen bireyler için yapılacak.
PİLOT UYGULAMA BİRKAÇ AY İÇİNDE BAŞLAYACAK
Pilot uygulama, birkaç ay içinde belirlenen lokal bölgelerde başlayacak ve uygulamanın gelecek yıl tüm Türkiye’de yaygınlaştırılması hedefleniyor.
Yetkililer, “Amacımız asgari ücretle çalışan, çok çocuklu aileler ya da emekli olup evde iki kişi yaşayan bireyler gibi ihtiyaç sahiplerine ulaşmak. Destekler, kiraysa kira, gıdaysa gıda, nakitse nakit şeklinde olacak. Önemli olan, ilin geçim standardını yakalamak ve değişkenlikleri göz önünde bulundurmak. Hangi bölgede neye ihtiyaç olduğuna yönelik çalışmalar sürüyor. Mevcut sosyal yardım programları yeterli, ancak gerekirse yasal düzenlemeler de yapılacak” açıklamasında bulundu.
Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz, Plan ve Bütçe Komisyonu’ndaki bütçe görüşmeleri sırasında, “Bu yeni destek modelimiz, özünde eşik gelir altında kalan aileleri desteklemeyi amaçlıyor, ancak istihdam piyasalarını olumsuz etkilemeyecek. Bu çerçevede yeni bir sistemi ülkemize kazandıracağız ve sosyal yardım alanında yapısal bir reform gerçekleştireceğiz. Pilot uygulamayı önümüzdeki yıl birkaç ilde başlatmayı, 2027 yılında ise tüm ülkeye yaymayı planlıyoruz” ifadelerini kullandı.
