Çin, Japonya Başbakanı Takaiçi Sanae’nin Tayvan’a yönelik askeri müdahale ihtimalinden söz etmesi üzerine, 20 Japon şirketini ihracat kontrolü listesine dahil ettiğini açıkladı.
Çin Ticaret Bakanlığı’nın açıklamasında, aralarında Mitsubishi Heavy Industries’in savunma ve gemi yapım birimlerinin de bulunduğu bu şirketlerin, Japonya’nın askeri yapılanmasına katkı sağladığı gerekçesiyle yaptırım kapsamına alındığı belirtildi.
Alınan karara göre, Çin menşeli askeri ve çift kullanımlı ürünlerin bu Japon şirketlerine satışı yasaklandı. Ayrıca, yabancı şirketler ve bireylerin de Çin kaynaklı bu tür ürünleri ilgili firmalara satması engellendi.
Bunun yanı sıra, Subaru’nun iştiraklerinin de aralarında bulunduğu 20 Japon şirket, ürettikleri askeri ve sivil amaçlı ürünlerin nihai kullanıcılarının tespit edilememesi nedeniyle ihracat izleme listesine alındı. Çinli şirketlerin bu firmalara söz konusu ürünleri satabilmesi için özel risk değerlendirme raporu sunmaları ve ürünlerin Japonya’nın askeri yapılanmasında kullanılmayacağına dair taahhüt almaları gerekecek.
Çin-Japonya Geriliminde Son Durum
Çin’in uygulamaya koyduğu ihracat kısıtlaması, Japonya Başbakanı Takaiçi Sanae’nin Tayvan’a yönelik askeri müdahale ihtimalini dile getirmesiyle başlayan diplomatik krizin bir uzantısı olarak görülüyor.
Takaiçi, 7 Kasım 2025’te Japonya Parlamentosu’nda yaptığı açıklamada, Tayvan Boğazı’nda yaşanacak bir müdahaleyi ülkesinin varlığına tehdit olarak değerlendireceğini ve askeri güç kullanabileceğini ifade etmişti. Bu açıklamalar, Tayvan’ı kendi toprağı olarak gören Pekin yönetiminden sert tepki almıştı.
Takaiçi’nin bu sözleriyle, Japonya Başbakanı ilk kez Tayvan’a yönelik bir askeri müdahale durumunda ülkesinin aktif rol alabileceğini açıkça belirtmiş oldu ve Japonya’nın geleneksel “stratejik belirsizlik” politikasından farklı bir tutum sergiledi.
Başbakan Takaiçi, gelen tepkiler üzerine sözlerinin varsayımsal olduğunu, gelecekte bu tür açıklamalardan kaçınacağını söyledi ancak açıklamalarını geri çekmedi.
Pekin yönetimi, bu gelişmenin ardından Japonya’ya diplomatik protesto notası verdi. İki ülke arasındaki kriz, seyahat uyarılarından uçuş iptallerine, ithalat kısıtlamalarından siyasi tartışmalara ve askeri gerilimlere kadar geniş bir alana yayıldı.
